Economisch nieuws | VAPortal van VelzArt

Economisch nieuws

Abonneren op feed Economisch nieuws
NOS Economie
Bijgewerkt: 1 min 4 sec geleden

Biedingsstrijd rond maaltijdbezorger Just Eat

4 uur 3 min geleden

Het is allerminst zeker of Takeaway, moederbedrijf van thuisbezorgd.nl, de Britse concurrent Just Eat kan overnemen. Er is namelijk een kaper op de kust die meer geld biedt voor het Britse bedrijf.

Technologiefonds Prosus biedt zo'n 5,7 miljard euro voor het bedrijf. Dat is twintig procent meer dan het Amsterdamse Takeaway eerder heeft geboden.

Het is een vijandig bod; het bestuur van Just Eat is het niet eens met de overname. Het bod van Prosus is in contanten, terwijl het bod van Takeaway grotendeels met aandelen wordt betaald.

Marktleider

Takeaway wil met Just Eat fuseren. Het nieuwe bedrijf zou marktleider worden in het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Canada en Nederland. Het nieuwe hoofdkantoor was gepland om in Amsterdam te komen.

Prosus zegt het zelfstandige karakter van Just Eat juist te willen behouden. Het technologiefonds stak eerder geld in andere internetbedrijven zoals Delivery Hero. Takeaway heeft nog niet gereageerd op het bod.

De koers van Just Eat steeg met 24 procent na bekendmaking van het bod.

Uitzendkrachten profiteren amper van krappe arbeidsmarkt

5 uur 58 min geleden

Ongeveer de helft van de uitzendkrachten zegt moeilijk te kunnen rondkomen. Ze profiteren amper van de krapte op de arbeidsmarkt. Dat blijkt uit onderzoek onder 600 uitzendkrachten dat vakbond CNV heeft laten uitvoeren.

"Ze verdienen vaak minder dan de collega's waar ze naast staan te werken en hebben soms meer dan één baan nodig om rond te kunnen komen", zegt CNV-voorzitter Arend van Wijngaarden.

Vorige week concludeerde ING al dat uitzendkrachten amper profiteren van de krappe arbeidsmarkt. Hun uurloon stijgt minimaal. Loonstijgingen boven de cao-afspraken zijn vooral voor laaggeschoold en gestandaardiseerd werk zeldzaam.

"Uitzendwerk was bedoeld voor het opvangen van pieken van productie of ziekte, maar het heeft er alle schijn van dat werkgevers het als verdienmodel zien", zegt Van Wijngaarden. "Ze hebben nu mensen die je van de ene op de andere dag op straat kunt zetten en daarvoor niet extra hoeft te betalen."

Vaste baan

Het aantal werknemers met een vast contract nam het afgelopen jaar toe met bijna 200.000. Het aantal uitzendkrachten nam met 17.000 af naar 274.000.

Uit het CNV-onderzoek blijkt dat 61 procent liever een vaste baan heeft dan uitzendwerk. Meer dan de helft verwacht de komende tijd geen vaste baan te krijgen. CNV roept werkgevers op om meer vaste contracten te gaan verstrekken.

Vooralsnog geen oplossing voor leveringsproblemen Marskramer

ma, 21/10/2019 - 20:32

De problemen met de toelevering van Marskramer-winkels zijn voorlopig nog niet voorbij. Marskramer-eigenaar Audax bevestigt dat veel producten niet worden geleverd, maar een oplossing is nog niet gevonden.

Het Financieele Dagblad schreef vanochtend over onrust onder de winkeliers van de huishoudwinkelketen. De nieuwe eigenaar Audax levert amper spullen aan, klagen de ondernemers.

Audax betreurt de onrust. Het bedrijf benadrukt dat het alleen het transport van de spullen regelt, en verder afhankelijk is van externe leveranciers. Daar zouden de problemen liggen. Het bedrijf is naar eigen zeggen hard op zoek naar nieuwe leveranciers.

De problemen met de levering volgen op de overname door Audax van de Marskramer-keten, in april. Audax nam de winkels over van Blokker. De overname was opmerkelijk: Audax hield zich tot die tijd vooral bezig met het uitgeven van tijdschriften en andere geprinte media.

Lege schappen

Niet alleen Marskramer-ondernemers hebben lege schappen. Ook winkels van de ketens Prima, Toys2Play en Novalux, die eveneens onder Audax vallen, zijn de dupe van de leveringsproblemen. Roland Bock, eigenaar van een Novalux-winkel, krijgt sinds eind juli geen producten meer aangeleverd uit zijn normale assortiment. "Ik kan kiezen uit een paar honderd producten, maar dat zijn spullen die ik niet verkoop. Het lijkt wel alsof we alleen de overgebleven spullen van Blokker kunnen bestellen."

Net zoals zijn collega-winkeleigenaren en -franchisers probeert Bock met alle macht zijn producten ergens anders vandaan te halen. Sommige schappen waren al een tijdje leeg. Die producten is Bock zelf maar gaan inkopen. Makkelijk is het niet, vertelt hij. "Grote fabrikanten leveren vaak niet aan kleine dorpswinkels zoals die van mij."

Gestopt met bellen

Audax zegt dat het in gesprek is met de ondernemers om samen naar een oplossing te zoeken. Maar dat heeft de onrust niet weggenomen. Bock vertelt dat hij geen contact meer heeft met het moederbedrijf. "Ik ben gestopt met bellen. Ze zeggen erg druk te zijn met het zoeken naar een oplossing, maar er verandert niets."

Veel ondernemers hebben al wat moeilijke jaren achter de rug. Vooral voor de kleinere winkels is het lastig. Bock had zes jaar geleden vier mensen in dienst, nu nog maar één parttimer. Iets soortgelijks speelt bij collega-winkeliers, weet Bock. "Eerst de crisis, nu dit. Voor sommige ondernemers kan dit het einde betekenen", vertelt Bock.

Opiatenbedrijven schikken met overheid VS voor 260 miljoen dollar

ma, 21/10/2019 - 20:08

Vier farmaceutische bedrijven die verslavende pijnstillers distribueerden en fabriceerden, zogenoemde opiaten, hebben een schikking getroffen van 260 miljoen dollar met twee lokale overheden in Ohio. Een rechtszaak die enkele uren voor de schikking gepland stond, gaat niet door.

Het is een van de 2600 soortgelijke rechtszaken tegen farmaceutische bedrijven in de VS. Dit specifieke proces werd met belangstelling afgewacht. Alhoewel het gaat om een zaak met slechts twee counties in Ohio, werd de zaak gezien als een test voor de kracht van argumentatie van de aanklagers.

De zaak draait om de 'opiatencrisis' in de Verenigde Staten. De veelvuldig verkochte pijnstillers werken erg verslavend en zijn zeer schadelijk.

400.000 doden

In de afgelopen twee decennia stierven naar schatting 400.000 mensen aan de gevolgen van pijnstillers. Critici willen dat de farmaceutische bedrijven in de rechtbank verantwoording afleggen voor de opiatencrisis.

Dat gebeurde in dit geval dus niet, vanwege de schikking. Het gaat om onder anderen de drie grootse medicijnendistributeurs van de VS: McKesson, Cardinal Health en AmerisourceBergen. Het vierde aangeklaagde bedrijf was de Israëlische fabrikant Teva.

Tata Steel wil 830 miljoen bezuinigen, duizenden banen op de tocht

ma, 21/10/2019 - 17:23

De internationale staalgigant Tata Steel gaat flink bezuinigen en wil dat onder meer doen door fors te schrappen in het personeelsbestand. Een groot deel van de bezuiniging zal door Tata Steel Nederland opgebracht moeten worden, staat in een memo aan het personeel, dat NH Nieuws in handen heeft.

In totaal wil Tata Steel in heel Europa 830 miljoen euro aan kosten schrappen. Hoeveel voor rekening van de voormalige hoogovens in Velsen komt, is niet bekend. Wel wordt geschreven dat alleen het omlaag brengen van personeelskosten in alle Europese vestigingen al zo'n 170 miljoen euro moet opleveren. Tata wil onder meer werk uitbesteden naar lagelonenlanden als India.

De vicevoorzitter van de Centrale Ondernemingsraad (COR) van Tata Steel zegt tegen NH Nieuws dat zo'n 2500 banen in Velsen, Frankrijk, Engeland en België verdwijnen. Dat komt neer op een kwart van alle banen bij die vestigingen.

De COR had wel bezuinigingen verwacht, maar niet in zulke mate. Toch wordt er niet gevreesd voor de toekomst van het staalbedrijf in IJmuiden:

De COR spreekt van "een zeer forse ingreep" en noemt de bezuinigingen "buitenproportioneel gezien de huidige financiële situatie van Tata Steel Nederland". De verwachting is dat er volgende maand meer duidelijkheid komt over de precieze besparingen.

Een woordvoerder van het bedrijf wil het te bezuinigen bedrag niet bevestigen. Wel zegt hij dat er in juni een 'transformatie-programma' is begonnen om het bedrijf "simpeler en slanker" te maken. "We verwachten dat dat gepaard zal gaan met het verlies van banen. Maar daar kunnen we nog geen aantallen bij geven."

Vakbond wil Tata houden aan afspraken

Vakbond CNV Vakmensen wijst erop dat eerdere afspraken over werkgelegenheid met Tata Steel Nederland nog tot oktober 2021 lopen. "Daar zullen we Tata zeker aan houden", zegt bestuurder Peter Böeseken in een reactie. Volgens hem is er nog weinig bekend, behalve het bedrag van 170 miljoen euro en het schrappen van 25 procent van de banen in Europa.

De vakbonden krijgen formeel pas eind volgende maand meer nieuws over de plannen in Nederland. "Dus daar kan en ga ik nog helemaal niets over zeggen nu." Böeseken zegt wel zich zorgen te maken over de mogelijkheid dat banen worden overgeheveld naar lagelonenlanden. "Dat doet geen recht aan de hoge kwaliteit die bij ons wordt geleverd."

'Tweeverdieners kunnen straks meer lenen voor huis'

ma, 21/10/2019 - 14:03

Tweeverdieners die samen een huis willen kopen, kunnen vanaf volgend jaar hoogstwaarschijnlijk meer lenen. Het Nibud, het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting, heeft het ministerie geadviseerd om de mogelijkheden om te lenen te verruimen. Adviezen van het Nibud worden doorgaans overgenomen.

Volgens het Nibud kunnen stellen waarin beiden werken steeds meer van hun inkomen vrij besteden. Dat komt doordat het afgelopen jaren fiscaal steeds aantrekkelijker is gemaakt om allebei te werken, in plaats van een van beiden.

Dat betekent dat tweeverdieners netto iets meer over zijn gaan houden. En dus kunnen ze meer besteden aan een hypotheek. Sinds 2016 telt het tweede inkomen al stapsgewijs meer mee bij het bepalen van de hoogte van de hypotheek die stellen kunnen krijgen. Dit jaar telt het voor 70 procent mee, volgend jaar moet dat 80 procent worden.

Gelijk loon, minder hypotheek

In het algemeen constateert het Nibud dat huishoudens die er komend jaar niet in inkomen op vooruitgaan, minder kunnen lenen om een huis te kopen. Dat geldt voor bruto inkomens boven de 40.000 euro. De lagere hypotheken zijn dan het gevolg van de versnelde afbouw van de hypotheekrenteaftrek, en van hogere inflatie.

Daar staat tegenover dat het Nibud verwacht dat de lonen gemiddeld wél met 2,5 procent zullen stijgen. In dat geval kan iedereen die er zoveel op vooruitgaat, ongeacht het inkomen, een hogere hypotheek afsluiten.

XS4ALL sleept moederbedrijf KPN voor de rechter

ma, 21/10/2019 - 08:46

Telecombedrijf KPN moet zich opmaken voor een rechtszaak, aangespannen vanuit eigen gelederen. De ondernemingsraad van XS4ALL stapt namelijk naar de rechter. Daarmee wil het personeel voorkomen dat het merk wordt opgeheven en opgaat in KPN.

KPN nam XS4ALL, de oudste internetprovider van Nederland, in 1998 over. Het moederbedrijf beloofde daarbij het zelfstandige karakter van de provider intact te laten. Toch besloot het begin dit jaar alsnog om het merk op te heffen.

Sindsdien zijn de twee partijen met elkaar in een strijd verwikkeld. Volgens Daan Willems, voorzitter van de ondernemingsraad van XS4ALL, verschillen de twee bedrijven inherent van karakter. XS4ALL komt volgens hem op voor privacy en internetvrijheid, waardes die zouden botsen met KPN.

Kritiek OR

De OR van de onderneming verwijt het moederbedrijf dat het samenvoegingsplan slecht is onderbouwd, en niet strookt met de afspraken die eerder zijn gemaakt over de onafhankelijkheid van XS4ALL binnen het moederbedrijf.

Willems: "ook het feit dat er een mogelijke verkoop had kunnen plaatsvinden waar wij niet van op de hoogte gesteld waren, maakt niet dat ons vertrouwen gegroeid is. Dan blijft er nog maar een mogelijkheid over: een onafhankelijk orgaan de zaak laten toetsen."

De rechter moet zich nu buigen over de vraag of de plannen van KPN om het merk op te heffen en de provider op te laten gaan in het moederbedrijf kunnen doorgaan of niet. Afgelopen vrijdag heeft de OR een verzoekschrift ingediend bij de Ondernemingskamer in Amsterdam.

Daarnaast overweegt de OR van XS4ALL om afzonderlijke procedure te starten voor een onderzoek naar mogelijk wanbeleid van KPN tegenover de provider in de afgelopen jaren.

Reactie KPN

KPN laat aan de NOS weten "kennis te hebben genomen" van de stap naar de rechter, en die te betreuren. Verder wil het bedrijf er niets over kwijt. Eerder zei KPN al dat het de kritiek ongegrond vindt, en dat XS4ALL sinds de overname zijn "onderscheidende positie" binnen de groep heeft kunnen behouden.

'Marskramers krijgen amper spullen, paniek onder winkeliers'

ma, 21/10/2019 - 07:45

Winkeliers van winkelketen Marskramer krijgen nog maar nauwelijks spullen geleverd. Audax, de nieuwe eigenaar van de keten, kan veel te weinig aanleveren.

Dat meldt het Financieele Dagblad op basis van een eigen rondgang. Volgens de krant is er paniek onder de winkeliers.

Familiebedrijf Audax nam Marskramer, een franchiseformule met 44 vestigingen, eerder dit jaar over van Blokker. Tot eind juli konden de franchisenemers nog bij Blokker bestellen, maar daarna ontstonden er problemen.

Meer winkels met problemen

"Audax levert 160 artikelen, terwijl ik er 4000 nodig heb", zegt een franchisenemer in Breukelen tegen het FD. De ondernemer heeft daarop zelf nog spullen bijgekocht om te verkopen, maar toch wordt zijn winkel naar eigen zeggen leger.

Naast Marskramer hebben ook de winkels van Prima, Novy en Toys2Play toeleveringsproblemen. Zij vallen onder hetzelfde moederbedrijf en doen bij dezelfde groothandel van de groep hun inkopen.

Stikstofcrisis raakt veel meer bedrijven: 'Onze frustratie is enorm'

zo, 20/10/2019 - 18:18

Het uitblijven van een oplossing voor de stikstofcrisis is niet alleen slecht nieuws voor bouwbedrijven, waar tal van projecten stilliggen en volgens de bouwers 27.000 banen op het spel staan. In het kielzog van de bouw zitten namelijk nog veel meer bedrijven in onzekerheid, de toeleveranciers die afhankelijk zijn van bouwprojecten.

Bij een stikstofmeldpunt van werkgeversorganisaties VNO-NCW en MKB-Nederland meldden zich de afgelopen periode circa 200 bedrijven. Het gaat dan om bouwers, maar ook om bijvoorbeeld ingenieursbureaus, onderaannemers en binnenvaartschippers.

"Begin van het jaar was het zo druk dat we ons afvroegen af hoe we het allemaal voor elkaar moesten krijgen", vertelt Kees Broere, een binnenvaartschipper die zand vervoert. Dat is een belangrijke grondstof voor de bouw. In de zomer is het volgens Broere vervolgens helemaal omgeslagen.

De zorgen over de stikstofcrisis leven veel breder dan alleen bij bouwbedrijven:

Dat er voor de zomer een poos veel werk was, scheelt nu een hoop. Er was tijd om buffers op te bouwen. "Maar dit moet niet te lang duren", zegt de schipper. Iets anders dan zand vervoeren is geen optie. Broere heeft een schip dat alleen voor het varen met zand geschikt is. Dat geldt voor veel meer binnenvaartschippers.

De problemen zijn groter bij een binnenvaartonderneming, die niet bij naam genoemd wil worden uit angst opdrachtgevers voor het hoofd te stoten. Het gaat om een jong bedrijf dat begin dit jaar geld leende om een schip te kopen. Een financiële buffer is er niet en er wordt nu te weinig gevaren om die lening te kunnen dragen. "Het bestaan van meerdere gezinnen staat op het spel. Onze frustratie is enorm", zegt een van de betrokken schippers.

Ook transportsector geraakt

Ook transporteurs hebben flink last, zegt een woordvoerder van Transport en Logistiek Nederland. "Ongeveer 30 procent van alle transport in Nederland heeft te maken met de bouw."

Dan gaat het vooral om het afleveren van bouwmaterialen. Daarbij worden deze vervoerders bij het uit- of afstellen van infrastructuurprojecten zoals een wegverbreding dubbel geraakt. "Eerst omdat de bouw of verbreding van de weg niet doorgaat. En het feit dat die weg niet verbreed wordt, betekent vervolgens dat vervoerders ook nog meer in de file staan", zegt de woordvoerder.

De werkgevers willen binnen een maand op z'n minst een tijdelijke oplossing van het kabinet. Gehoopt wordt op invoering van een zogenaamde drempelwaarde voor de stikstofuitstoot. Volgens VNO-NCW kunnen daarmee projecten die geen of nauwelijks stikstof uitstoten, snel weer worden opgestart. Tenminste, als de stikstofuitstoot onder die drempelwaarde ligt.

Grote problemen voor Facebooks digitale munt: is de libra nog levensvatbaar?

za, 19/10/2019 - 08:41

Al vanaf het begin is er twijfel en het lukt Facebook tot nu toe niet die weg te nemen. Het sociale netwerk lanceerde het plan voor de libra in juni van dit jaar. Komende week verdedigt topman Mark Zuckerberg het idee voor een digitale munt tegenover het Amerikaanse Congres, maar de lancering lijkt verder weg dan ooit.

Duitsland, Frankrijk en Italië werken aan maatregelen om de komst van de libra naar Europa te verbieden. "De libra is niet welkom op Europees grondgebied. Wij nemen maatregelen met de Italianen en de Duitsers omdat onze soevereiniteit op het spel staat", zei de Franse minister van Financiën gisteren. Ook in Nederland kijken de toezichthouders kritisch naar de munt.

"We kijken met enige zorgen naar de ontwikkelingen", laat toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB) aan de NOS weten. "Toezichthouders en centrale banken moeten innovatie niet willen dwarsbomen, maar we zien hier een aantal risico's. Dan moet je denken aan witwassen, terrorismefinanciering en het omzeilen van sanctiewetgeving."

"Je kunt de libra zien als de financiële variant van Uber", zegt Simon Lelieveldt, financieel consultant. "Ze proberen buiten de normale regelgeving om iets te forceren, maar dan wel op een markt met nog veel strenger toezicht dan de taxibranche."

Facebook is in korte tijd de steun kwijtgeraakt van een aantal grote namen. Onder meer betaaldienst PayPal en creditcardmaatschappijen Visa en Mastercard trokken hun steun in. Dergelijke bedrijven gaven het project tot nu toe legitimiteit. In totaal trokken zeven partijen zich terug.

David Marcus, die bij Facebook verantwoordelijk is voor het project, erkende dat het "geen goed nieuws is", maar zei tegelijkertijd dat het niet het einde van het initiatief zou zijn. Het bedrijf houdt er wel rekening mee dat het project niet klaar is voor een lancering in 2020.

Het is volgens Rens van Tilburg, directeur van het Sustainable Finance Lab van de Universiteit Utrecht, niet zo verrassend dat de grote financiële instellingen hun steun hebben ingetrokken. "Facebook is een heel ongelukkig boegbeeld voor de libra." De afgelopen jaren kwam het bedrijf vaak in opspraak, vaak vanwege privacyschendingen.

"En daar zijn de meer gevestigde partijen langzaam maar zeker achtergekomen. Het feit dat Facebook dit ging doen, riep gewoon heel veel weerstand op."

Amerikaanse politici willen Mark Zuckerberg volgende week aan de tand voelen over de libra. Het is pas de tweede keer dat de topman voor een hoorzitting verschijnt, de eerste keer was vanwege het Cambridge Analytica-schandaal.

De extra aandacht lijkt ondertussen ook niet goed te vallen binnen Facebook. "Mensen binnen Facebooks hogere management vragen zich af waarom een nieuwe cryptomunt - inclusief alle bagage die dit met zich meebrengt - nodig is om Facebooks financiële ambities verder te brengen", schreef The Wall Street Journal eerder deze week.

Een beetje mistig

"Facebook kan of wil niet goed uitleggen hoe de libra juridisch in elkaar zit", zegt een bron bij een financiële toezichthouder tegen de NOS. "Op het gebied van witwasrisico's maken ze een voortvarende indruk. Maar het is afwachten of dat echt zo is, hun bedoeling is een beetje mistig. We hebben veel meer informatie nodig. We hebben nog geen goede antwoorden gezien op onze vragen."

De vraag is hoe het nu verder gaat. Zuckerberg zal komende week Amerikaanse politici alsnog proberen te overtuigen dat het kan werken. Consultant Lelieveldt verwacht dat de topman erop gaat wijzen dat als Facebook niet met zo'n initiatief komt, de concurrentie uit China komt en dat ze dus blij moeten zijn met het idee.

Zuckerberg zal ook - net als eerdere keren - vermoedelijk benadrukken dat de libra alleen van start gaat in de VS en Europa, als de toezichthouders daarmee akkoord gaan.

"Elke munt waar Facebook de leiding over heeft, zal niet of nauwelijks levensvatbaar zijn", zegt Van Tilburg. "Maar het hele idee dat er een vorm van digitale cash komt, is dat wel. Maar voor de libra is er het over en uit."

DNB wil zover niet gaan. Of de libra er komt of niet? Dat is koffiedik kijken, zegt men daar.

Norm voor PFAS-stoffen 'hard nodig', maar is extra uitdaging voor de bouw

za, 19/10/2019 - 07:24

Het ging deze week vooral over stikstof, maar de bouwsector breekt zich ook het hoofd over een andere stof: PFAS. Bedrijven die rivieren en sloten uitbaggeren, grond verplaatsen of bijvoorbeeld wegen bouwen kunnen door deze stof niet aan het werk.

Ondertussen worden de rivieren steeds ondieper, worden er snelwegen niet afgebouwd en kunnen mensen geen vijver in hun tuin graven. Waar komen deze problemen zo plotseling vandaan?

Eeuwige stoffen

Staatssecretaris Van Veldhoven stelde afgelopen juli een norm voor de giftige stoffengroep PFAS. PFAS staat voor poly- en perfluoralkylstoffen.

De groep bestaat uit 6000 stoffen, waarvan 1500 mogelijk kankerverwekkend zijn. De stoffen worden ook wel 'forever chemicals' (eeuwige stoffen) genoemd. Ze hebben de sterkste verbinding die er bestaat en breken bijna niet af.

De nieuwe norm stelt dat de grond niet vuiler mag worden dan deze al is. Dat klinkt heel logisch, maar zorgt voor grote problemen en vertraging in de bouwsector. Alle grond die verplaatst wordt, moet worden getest op het giftige PFAS. Voor landbouw en natuur geldt dat grond die meer dan 0,1 microgram PFAS per kilo bevat, niet mag worden verplaatst naar een plek waar de grond nog schoon is. Uit onderzoek van het RIVM blijkt dat meer dan 85 procent van de geteste grond boven de norm zit.

Wonderlijke ontdekking

In de jaren 50 werd PFAS ontdekt en al snel voor allerlei producten gebruikt: regenkleding, antiaanbaklagen van pannen en zelfs in sommige cosmetica, vertelt hoogleraar toxicologie Juliette Legler. "Het is een hele bijzondere stof." PFAS is namelijk waterafstotend, vuilafstotend en brandwerend.

Rond 2000, tientallen jaren later dus, werd er pas onderzocht hoe schadelijk deze eeuwige stoffen zijn. Het bleek dat de stoffen overal in de natuur terug te vinden zijn. "Via de uitstoot van fabrieken en het gebruik van producten waarin PFAS verwerkt is, is het overal in de Nederlandse bodem terechtgekomen."

Bedreiging voor de gezondheid

"Eerste onderzoeken laten zien dat PFAS in verband staat met een verhoogd cholesterol, effecten op het immuunsysteem, verstoringen in de schildklier en zelfs met kanker", stelt Legler. PFAS wordt namelijk niet alleen in de grond, maar ook in ons drinkwater en voedsel teruggevonden, vertelt Legler. Als je veel van de stoffen binnenkrijgt, kun je er ziek van worden.

Hans Slenders, adviseur bij het Expertisecentrum PFAS en bij Arcadis, zegt dat de overheid de afgelopen jaren is gewaarschuwd. "Wij zagen dat PFAS op de meeste plaatsen werd gevonden, in de bodem en in het water. Regels voor deze schadelijke stoffen waren in onze ogen daarom hard nodig."

Mensen hebben gemiddeld al 3 tot 3,5 microgram PFAS per liter bloed in hun lichaam, vertelt Slenders. "Hoe meer je wordt blootgesteld aan de stoffen, hoe hoger de PFAS-waardes in je bloed." Het is daarom niet gek dat de milieunormen voor PFAS in binnen- en buitenland uit voorzorg heel streng zijn, vertelt hij. Maar, 0,1 microgram is de laagste waarde die gemeten kan worden, vertelt hij. "Op de meeste plaatsen in Nederland wordt al meer gemeten in grond en bagger. Daarom valt het werk nu stil."

Rotzooi

De staatssecretaris stelt de norm uit voorzorg. Er is nog veel onduidelijkheid over PFAS, vertelt een woordvoerder van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.

"We weten te weinig over de manier waarop de stoffen zich verspreiden en wat voor schadelijke effecten ze hebben op mensen en het milieu." Ook moet nu in heel Nederland de PFAS-waarde in de bodem in kaart gebracht worden. Dan kan sneller en makkelijker bepaald worden welke grond waar naartoe verplaatst mag worden, stelt het ministerie.

Van Veldhoven zal de norm niet aanpassen voordat verder onderzoek gedaan is door het RIVM. Dat onderzoek is pas ergens volgend jaar afgerond. Ondertussen gaat ze het gesprek aan met de bouwsector, die de norm onwerkbaar vindt.

"We bewaken de gezondheid, want PFAS is echt rotzooi", zei de staatssecretaris onlangs. "Maar we gaan er wel voor zorgen dat projecten niet onnodig stilliggen."

Spaartaks: wie levert in en wie verdient eraan?

vr, 18/10/2019 - 22:19

Hoeveel belasting je moet betalen over je spaargeld en beleggingen, gaat vanaf 2022 veranderen. Vrijdag gaf staatssecretaris Snel van Financiën meer invulling aan de aanpassing van de vermogensrendementsheffing. In een brief aan de kamer legde hij uit wat de effecten ervan zijn op verschillende groepen.

Die groepen zijn relevant omdat het een budgetneutraal plan is. Dat betekent dat de overheid verwacht net zoveel belasting te innen als nu, alleen de last wordt anders verdeeld. Er gaan dus mensen op vooruit, maar anderen gaan er op achteruit. Een paar van die groepen zijn in dit artikel uitgelicht.

Lees hier hoe het ook alweer zat met de nieuwe belasting voor sparen en beleggen.

Dit zijn alle veranderingen op een rij.

Voor wie pakt het voordelig uit?

In de kern is het plan zo opgesteld dat spaarders erop vooruitgaan, en beleggers erop achteruit. Bij spaarders wordt er namelijk niet meer vanuit gegaan dat een deel van dat geld is belegd, en er een hoger rendement is behaald dan in werkelijkheid is gebeurd.

Vooral voor mensen met (bijna) alleen maar spaargeld is het dus voordelig. Heb je tot 440.000 spaargeld, en geen beleggingen en schulden, dan hoef je daarover geen belasting meer te betalen. Ongeveer 1,35 miljoen mensen vallen in die groep.

En spaarders met heel veel spaargeld?

Die gaan er ook op vooruit. Iemand met een spaarsaldo van 1 miljoen euro hoeft daar in het nieuwe systeem 11.616 euro minder belasting over te betalen dan nu.

Ook voor de 1,1 miljoen mensen mensen die naast spaargeld wel beleggingen hebben, maar geen schulden, kunnen erop vooruit gaan. Maar hoe groter het aandeel beleggingen is, hoe waarschijnlijker het is dat het nieuwe systeem nadelig voor hen uitpakt.

Wie hoeft nu niks te betalen, en straks wel?

Het nadeel wordt groter als je naast spaargeld en beleggingen ook schulden hebt. In het huidige systeem mag je die schuld van je vermogen aftrekken. Maar in het nieuwe systeem mag je alleen de fictieve debetrente verrekenen met het fictieve rendement op beleggingen.

Dat betekent voor zo'n 112.000 mensen dat zij in het nieuwe systeem wel belasting over hun vermogen moeten betalen, terwijl ze dat nu niet hoeven te doen. Hun vermogen minus hun schulden is nu namelijk zo laag dat het niet belast wordt.

Voor de meeste van hen betekent dit dat ze gemiddeld 500 euro belasting moeten betalen. Een klein deel daarvan, zo'n 2.000 mensen, moet gemiddeld 15.000 euro belasting betalen.

Wie betaalt nu al belasting, maar gaat nog meer betalen?

Voor zo'n 6000 belastingplichtigen loopt het nadeel nog sterker op. Zij hebben veel bezittingen, en hele hoge schulden. Gemiddeld hebben zij zo'n 225.000 euro spaargeld, 4,5 miljoen euro aan beleggingen en 2,9 miljoen euro aan schulden. In het nieuwe systeem gaan zij 25.000 euro meer belasting over hun vermogen betalen dan nu.

FrieslandCampina breidt niet uit in Bedum: 'toekomst melkaanvoer onduidelijk'

vr, 18/10/2019 - 18:14

De uitbreiding van FrieslandCampina in het Groningse Bedum is van de baan. Een van de oorzaken is de onzekerheid over de stikstofmaatregelen. Daarnaast speelt de invoering van fosfaatrechten een rol, waardoor melkveehouders minder koeien zijn gaan houden, zegt een woordvoerder. Door deze omstandigheden is het onduidelijk of er in de toekomst genoeg melkaanvoer is voor de forse uitbreiding van de fabriek.

De plannen voor extra productiecapaciteit ontstonden een paar jaar geleden. Het bedrijf zag voldoende afzetmogelijkheden voor onder anderen de kaas en de ingrediënten voor kindervoeding die in Bedum geproduceerd worden. Extra grond was al aangekocht. Nu het plan is geschrapt, wordt nagedacht over een nieuwe bestemming daarvoor.

'Verstandige keuze'

"Een verstandige keuze", zegt Harm Wiegersma, voorzitter van de Nederlandse Melkveehouders Vakbond. "De investering van zo'n uitbreiding moet terugverdiend worden, en ik kan me voorstellen dat FrieslandCampina de ontwikkelingen van stikstof- en klimaatmaatregelen eerst even afwacht."

Voor de melkveehouders is het afblazen van de uitbreiding geen slecht nieuws. "Als de investering wel gedaan wordt, maar niet terugverdiend kan worden, dan voelen de melkveehouders dat ook", zegt Wiegersma. Aan het eind van elk jaar krijgen melkveehouders namelijk een prestatietoeslag, afhankelijk van de winst die het bedrijf gemaakt heeft.

Werkgelegenheid

De gemeente Het Hogeland, waaronder Bedum valt, betreurt het besluit. Vooral omdat de uitbreiding banen zou opleveren, zegt een woordvoerder. Hoeveel banen precies is onduidelijk, omdat de uitbreidingsplannen nog niet volledig waren uitgewerkt.

"Het ging om een forse uitbreiding", zegt de gemeente. "En dat levert ook afgeleide werkgelegenheid op in de regio, zoals bij cateraars en schoonmakers." De gemeente laat weten wel begrip te hebben voor de overwegingen van FrieslandCampina.

Het geschrapte project in Bedum betekent volgens FrieslandCampina niet dat er op andere plekken niet wordt uitgebreid. Verder wordt steeds vaker samengewerkt met andere bedrijven. Zo kondigde het bedrijf deze maand een samenwerking aan met zuivelonderneming Royal Aware, die melk gaat verwerken voor de productie van mozzarella.

Vervoerders willen miljarden meer 'kartelcompensatie' van DAF

vr, 18/10/2019 - 17:52

De schadeclaim die transportbedrijven tegen vrachtwagenbouwer DAF hebben ingediend, valt veel hoger uit. Het gaat volgens branchevereniging Transport en Logistiek Nederland (TLN) om vier miljard euro. Dat is ongeveer twee keer zo veel als eerder gedacht.

Jarenlang betaalden transportbedrijven te veel geld voor trucks. Dat kon doordat zes fabrikanten tussen 1997 en 2011 verboden prijsafspraken hadden. Voor dat kartel kregen DAF, Volvo/Renault, MAN, Daimler en Iveco gezamenlijk een boete van 2,9 miljard euro. Het is de grootste kartelzaak in de geschiedenis van de Europese Unie.

Vanwege de schade die klanten van deze vrachtwagenfabrikanten hebben geleden, kondigde TLN een claim aan. Volgens TLN-advocaat Jeroen van Velzen betaalden de transportbedrijven gemiddeld zo'n 8000 euro per truck te veel. Daarbovenop komt nog rente.

260.000 vrachtwagens

"In Nederland is er voor zo'n 90.000 vrachtwagens een claim ingediend", zegt Van Velzen. "Daar zijn nu 170.000 Franse vrachtwagens bij gekomen." De directe schade is daarmee ruim 2 miljard. "Maar als je de misgelopen rente over al die jaren meetelt, kom je rond de 4 miljard uit", heeft Van Velzen uitgerekend.

Die rente is een van de redenen waarom het voor Franse transporteurs interessant is om in Nederland naar de rechter te stappen. Volgens Van Velzen tellen Nederlandse rechters misgelopen rente op bij een schade. Ook maakt het Nederlandse recht het mogelijk om met veel gedupeerden gezamenlijk een claim in te dienen, wat voordeliger en eenvoudiger is. Ook daarin zijn Franse rechters volgens de advocaat minder toeschietelijk.

Als een schadeclaim wordt toegekend, kan DAF volgens Van Velzen de schade voor een deel verhalen op andere vrachtwagenfabrikanten. "De karteldeelnemers worden gezien als een groep. Dan kun je er één uitpikken en daar je schade claimen, ook als je geen DAF maar bijvoorbeeld een Volvo kocht."

Snelle oplossing

TLN denkt dat er twee tot zeven jaar overheen gaat voor schadeclaims toegekend en uitgekeerd zijn, maar hoopt op een snellere oplossing. Het bedrijf roept DAF op om te praten over een schikking.

Een DAF-woordvoerder onthoudt zich van commentaar.

Eén online loket voor overzicht van je schulden

vr, 18/10/2019 - 14:55

Nederlanders kunnen vanaf nu op één online plek terecht voor een overzicht van hun schulden. Op Schuldenwijzer.nl geven gerechtsdeurwaarders een overzicht van alle beslagen die bekend zijn.

Om in te loggen is er een DigiD nodig. Er is dan ook te zien welke gegevens er bij gerechtsdeurwaarders bekend zijn.

De website ging vanochtend open en was al vrij snel overbelast. Meer dan 8000 mensen hebben inmiddels geprobeerd hun gegevens op te halen.

Bij 200.000 mensen is er beslag gelegd. Vaak hebben mensen meerdere schuldeisers en raken ze het overzicht van alle schulden kwijt.

Nog niet alle informatie is op de Schuldenwijzer terug te vinden. Schulden bij de Belastingdienst, het CJIB en het UWV worden niet meegenomen. Die komen er mogelijk volgend jaar bij.

Volgend jaar is er in het overzicht ook te zien of deurwaarders een vordering in behandeling hebben, dus nog voordat het beslag wordt gelegd. Ook wordt het dan mogelijk voor schuldhulpverleners om overzichten van cliënten in te zien, als ze daartoe gemachtigd zijn.

Toezichthouder: KPN frustreert aanleg glasvezelnetwerken

vr, 18/10/2019 - 10:04

Telecombedrijf KPN houdt concurrenten die glasvezelnetwerken willen aanleggen bewust klein en werkt de aanleg van nieuwe netwerken tegen. Dat zegt toezichthouder Autoriteit Consument en Markt (ACM), die onderzoek deed naar de glasvezelmarkt.

KPN is verreweg de marktleider op het gebied van glasvezel, na de overname in 2014 van glasvezelbedrijf Reggefiber. Maar na de overname zette KPN meer in op het eigen langzamere kopernetwerk en vertraagde de aanleg van nieuwe glasvezelnetwerken.

Frustratie

"Als een van de andere partijen de uitrol van glasvezel aankondigt in het gebied waar KPN veel klanten op het kopernetwerk heeft zitten, dan zie je dat KPN ook aanleg aankondigt in dat gebied", zegt Henk Don, bestuurder van de ACM.

"Dat leidt direct tot frustratie van andere partijen. Twee netwerken naast elkaar zijn meestal niet rendabel en daardoor ontstaat er meer onzekerheid onder potentiële investeerders. De bereidheid om actief te blijven wordt daardoor aangetast."

Dat gebeurde bijvoorbeeld in de Beemster. Een burgerinitiatief voor glasvezel liep spaak doordat KPN na een aantal jaar zei een eigen netwerk te gaan aanleggen. Volgens de bewoners sluit KPN lang niet alle woningen in het gebied aan.

Regels

Volgens de toezichthouder overtreedt het bedrijf niet de regels, maar zijn de gevolgen zorgelijk. "Uiteindelijk kan het zijn dat er minder glasvezel wordt aangelegd dan we liever zouden zien", zegt Henk Don.

"We wijzen KPN erop dat er consequenties zijn waar wij niet blij van worden en we hopen dat het op die manier de goede kant op gaat."

KPN is het niet eens met de conclusies. Het bedrijf zegt dat de beperkte bouwcapaciteit in Nederland de aanleg van glasvezel beperkt. Er wordt daarom geprobeerd om bouwers uit het buitenland te halen. Het bedrijf wil in gesprek met de toezichthouder om de situatie "beter uit te leggen".

Tien jaar Repair Café: al ruim een miljoen producten gered van afvalberg

vr, 18/10/2019 - 06:35

Naaimachines, stofzuigers, fietsen, laptops, maar ook broeken en jassen: je kunt het zo gek niet bedenken of consumenten komen met dit soort producten naar het Repair Café. Een initiatief van tien jaar geleden dat is bedacht door Martine Postma. Onder het motto: waarom iets weggooien als het misschien nog gerepareerd kan worden?

Het idee sloeg in als een bom. Inmiddels heeft elk dorp wel een Repair Café. Sterker nog, het fenomeen is doorgedrongen in 35 landen, zoals de VS, Japan, India en Zuid-Korea. Wereldwijd ligt het aantal locaties op 1650. Vorig jaar alleen al kwamen er 227 café's bij.

Bij jou in de buurt is er vast ook een:

Wat heeft dat opgeleverd? Een voorzichtige schatting van de Stichting Repair Café en bestudering van de jaarverslagen leert dat er tot nu toe zo'n 1,3 miljoen apparaten en andere artikelen zijn gered van de afvalhoop.

"Veel kapotte voorwerpen zijn relatief eenvoudig te repareren", zegt Postma. "Maar veel mensen hebben zo weinig reparatiekennis, dat het hen toch niet lukt."

Van alle reparaties die afgelopen jaar werden geteld, was 65 procent succesvol. In veel gevallen bleken voorwerpen niet echt kapot te zijn, maar vooral onderhoud nodig te hebben.

"Mensen weten niet dat simpele handelingen zoals schoonmaken, ontkalken of smeren problemen kan voorkomen", zegt Postma in het NOS Radio 1 Journaal. "Dat mensen hiervoor naar een Repair Café komen, bewijst het gebrek aan reparatiekennis in de samenleving. Hierdoor wordt de ontwikkeling van de circulaire economie belemmerd."

De stichting heeft ook al jaren kritiek op producenten van kleine elektrische apparaten. Want vaak zijn producten simpelweg niet open te krijgen (omdat alles bijvoorbeeld gelijmd is) en dus niet te repareren. "In het Repair Café zijn we driekwart van de tijd bezig om apparaten open te krijgen", aldus Postma. "Wij roepen fabrikanten dan ook op meer te denken vanuit reparatiemogelijkheden. Fabrikanten moeten reparatie stimuleren en niet onmogelijk maken."

Iemand die een Repair Café wil opstarten zegt in het jaarverslag van 2018: "Ik erger me dood aan de lage kwaliteit van hedendaagse consumentenproducten en de drempel tot reparatie die bewust door producenten wordt opgeworpen. Daar wil ik wat aan doen."

Waarom staan sommige pensioenfondsen er goed voor en andere niet?

do, 17/10/2019 - 20:00

Er zijn weinig zaken waar Nederlanders zo veel geld voor opzijzetten als voor hun pensioen. Grofweg 1500 miljard euro zit er bij elkaar in de pot. Toch zal het niet iedereen evenveel opleveren.

De verschillen tussen pensioenfondsen zijn namelijk groot. Terwijl voor een aantal grote pensioenfondsen kortingen weer een stapje dichterbij zijn gekomen, staan andere fondsen er juist riant voor.

Zo'n 300.000 Nederlanders zitten bij fondsen die er zo goed voorstaan dat het er voorlopig op lijkt dat ze de pensioenen volgend jaar mogen verhogen. Daartegenover staan bijna 12 miljoen Nederlanders die zijn aangesloten bij een fonds dat mogelijk moet korten.

Waar komen deze verschillen vandaan?

Achter de verschillen schuilen verschillende strategische keuzes: hoeveel premie de pensioenfondsen vragen aan deelnemers, hoe ze het geld in de pot beleggen en vooral hoe ze zich indekken tegen het risico dat rentes dalen.

Dat laatste is een belangrijk punt, want de rekenrente heeft grote invloed op de positie van pensioenfondsen. Die rente geeft aan hoeveel geld de fondsen in de kas moeten hebben om alle pensioenen te kunnen uitkeren. Is de rekenrente hoog, dan hoeven ze in verhouding minder geld in kas te hebben, bij een lage juist meer.

Het ABP heeft berekend wat renteschommelingen voor effect hebben. Stel: je gaat over 15 jaar met pensioen, en je zou dan 1000 euro netto per maand moeten krijgen. Bij een rekenrente van 1 procent moet je fonds dan nu ruim 800 euro in kas hebben. Bij een rekenrente van 3 procent is het een heel ander verhaal: dan hoeft het fonds nu maar iets meer dan 600 euro te hebben.

Dat gaat om grofweg 200 euro verschil voor één deelnemer. Het ABP telt meer dan 1 miljoen deelnemers (van wie een deel binnen minder en een deel na meer dan 15 jaar met pensioen gaat).

Het risico dat de rente daalt en je als fonds meer geld achter de hand moet houden, kun je afdekken. Bijvoorbeeld door een deel van het geld dat in de pot zit in rentederivaten te beleggen. Die stijgen juist in waarde als de rente daalt.

De mate waarin fondsen hun risico's afdekken, blijkt van groot belang voor hoe goed ze er voor staan, ziet De Nederlandsche Bank. De toezichthouder zette onlangs 205 fondsen op een rij en deelde ze op in vier categorieën: de fondsen waarbij een korting dreigt, een groep die niet hoeft te korten maar ook niet mag indexeren (de pensioenen laten meestijgen met de inflatie), een groep die deels mag indexeren en een groep die volledig mag indexeren op basis van hoe ze er voor staan.

De laatste groep, dus de fondsen die er het beste voor staan en de pensioenen volledig kunnen laten meestijgen met de inflatie, hebben gemiddeld 74 procent van het renterisico afgedekt. Bij de fondsen waarvoor een korting dreigt, is dat gemiddeld 29 procent.

Risico's nemen

Naast het indekken tegen dit renterisico, spelen nog andere factoren mee die zorgen voor verschillen bij fondsen. Zo rekenen de fondsen die er goed voor staan gemiddeld hogere premies voor hun deelnemers, en stoppen ze relatief minder geld in risicovollere beleggingen als aandelen.

Bij die risicovollere beleggingen geldt dat ze relatief meer kunnen opleveren dan bijvoorbeeld het uitlenen van geld aan betrouwbare partijen. Sommige fondsen zien zich genoodzaakt om op zoek te gaan naar hogere rendementen door meer in risicovolle aandelen te beleggen, omdat ze bijvoorbeeld 'snel' hun tekort moeten zien aan te vullen. Maar risico's hebben een keerzijde: zo'n belegging kan ook tegenvallen.

En dan zijn er nog pensioenfondsen, vaak afzonderlijke fondsen van een bedrijf als ING of Philips, waarbij de werkgever soms geld bijstort als het slecht gaat. Dat zijn er wel steeds minder.

113 aanpassen 'kost tijd', KPN schakelt zolang al door

do, 17/10/2019 - 16:04

KPN heeft recent een aanpassing gedaan waardoor mensen die 113 bellen direct worden doorgeschakeld naar 0900 0113. Dat bevestigt een woordvoerder van de provider aan de NOS. Dit geldt voor "een groot deel" van de klanten, klanten voor wie dit niet geldt krijgen een algemeen bericht te horen dat het nummer niet werkt.

Vanochtend meldde de Volkskrant dat twee personen de afgelopen tijd zelfmoord hebben gepleegd nadat ze vergeefs 113 hadden gebeld om contact te krijgen met de Zelfmoordpreventielijn. Het kabinet wil dat veranderen, maar dat kost tijd.

Vodafone onderzoekt hoe het gehoor kan geven aan het verzoek van de overheid. "Of we een bandje gaan laten horen of direct gaan doorschakelen weet ik nog niet", zegt een woordvoerder. T-Mobile kon niet direct antwoord geven op vragen van de NOS.

Europese afspraken

Het nummer 113 beschikbaar maken kan niet zomaar. Europees breed geldt 112 als het noodnummer. 113 wordt in een aantal Europese landen gebruikt door hulpdiensten.

"Er moeten dus eerst afspraken op Europees niveau worden gemaakt over gebruik van het nummer", zegt een woordvoerder van het ministerie van Economische Zaken. "Wij vinden ook dat het nummer beschikbaar moet komen, maar dat duurt dus even."

Volgens Economische Zaken moet er overeenstemming worden bereikt over gebruik ervan en is er een bezwaarperiode. Al met al duurt het nog even voordat het nummer net zo werkt als 113. Wanneer dit allemaal is afgerond, kon de woordvoerder niet zeggen.

Verwarring 114

Wat daarnaast meespeelt is het feit dat 113 zeer dicht bij 112 zit. Als iemand per abuis het verkeerde nummer intoetst, is dat een probleem. Dit probleem vond een aantal jaar geleden plaats met de meldlijn voor dierenmishandeling. 114 leek te veel op 112, waarna het nummer is aangepast naar 144.

Ekoplaza neemt supermarktketen Marqt over, minstens negen winkels sluiten

do, 17/10/2019 - 12:36

Supermarktketen Marqt wordt overgenomen door Udea. Dat is het moederbedrijf van de biologische supermarktketen Ekoplaza. Een meerderheid van de aandeelhouders in Marqt steunt de deal.

Marqt stond al een tijd te koop. Het bedrijf, dat vooral vestigingen heeft in de grote steden, leed verlies. De nieuwe eigenaar zegt dat van de 21 vestigingen er 9 tot 11 zullen sluiten. "In eerste instantie zal het aantal winkels het komende jaar teruggaan naar een gezonde basis van rendabele zaken, om vanuit hier weer verder te kunnen gaan bouwen," staat in een persbericht.

De keten zal gaan focussen op kleinere winkels. Marqt werd in 2008 opgericht, het bedrijf verkoopt duurzaam en biologisch eten en had een relatief duur imago. Eerder werd al besloten om twee grote filialen te sluiten.

Oprichter is tegen

Oprichter en aandeelhouder Quirijn Bolle is tegen de overname door Ekoplaza, meldt NRC. Vandaag dient er een kort geding tegen Bolle van voorstanders van de overname. Ze willen dat hij zijn medewerking verleent aan de overname.

"Via juridische weg zal nog een formele bekrachtiging van dit besluit worden gevraagd bij de aandeelhouders van Marqt die nog niet hebben getekend", zeggen de bedrijven hierover. Omdat hij geen meerderheidsaandeelhouder is kan Bolle de overname waarschijnlijk niet tegenhouden.

Pagina's