Buitenland nieuws | VAPortal van VelzArt

Buitenland nieuws

Abonneren op feed Buitenland nieuws Buitenland nieuws
NOS Buitenland
Bijgewerkt: 16 min 17 sec geleden

'Restanten Chinese raket terechtgekomen in Indische Oceaan'

56 min 52 sec geleden

Restanten van de Chinese Lange Mars 5B-raket zijn terechtgekomen in de Indische Oceaan, melden Chinese staatsmedia. Het grootste deel van de raket zou zijn verbrand bij het binnengaan van de dampkring, om 04.24 uur Nederlandse tijd.

Op basis van de coördinaten die Chinese staatsmedia melden valt op te maken dat de brokstukken ten zuidwesten van India en Sri Lanka op de aarde terecht zijn gekomen.

Het was duidelijk dat de 30 meter lange raket dit weekend zou terugkeren op aarde, maar niemand wist waar. Astronomen spraken van een van de grootste stukken ruimtepuin die ongecontroleerd op aarde terecht konden komen in zo'n dertig jaar.

Meerdere ruimtedeskundigen noemden het handelen van China onverantwoord. In het land zelf werden zorgen over gevaar voor mensen afgedaan als een "westerse hype".

Sadiq Khan herkozen als burgemeester van Londen

4 uur 49 min geleden

Sadiq Khan is herkozen als burgemeester van Londen. Bij de verkiezingen van gisteren kreeg de Labour-politicus ruim 55 procent van de stemmen. Bijna 45 procent van de Londenaren stemde op Shaun Bailey, van de Conservatieve Partij van premier Johnson.

De verkiezingsoverwinning van Khan was geen verrassing. Wel is zijn voorsprong kleiner dan in 2016. Toen werd hij de eerste moslim die in een westerse hoofdstad werd aangesteld als burgemeester.

"Ik ben dankbaar dat de Londenaren het vertrouwen in mij stellen om de mooiste stad ter wereld te blijven leiden", zei Khan in zijn overwinningsspeech.

Op Twitter belooft hij de komende jaren alles te doen om Londen te verbeteren:

In de campagne zei Khan dat hij vooral meer banen wil creëren in de Britse hoofdstad en het toerisme wil bevorderen. Tegenstanders verwijten hem dat hij te weinig deed tegen het toenemende geweld, vooral tussen jeugdbendes.

Khans overwinning is een van de weinige lichtpuntjes bij de regionale verkiezingen voor Labour. Vooral in het midden en noorden van Engeland, waar de partij in het verleden veel steun had, waren de verliezen groot. Dat Labour in Londen wel populair blijft komt volgens analisten door de relatief jonge en diverse bevolking.

Opnieuw confrontaties in Jeruzalem

za, 08/05/2021 - 22:38

Het is opnieuw onrustig geweest in Oost-Jeruzalem. Tienduizenden Palestijnen hadden zich op de heiligste dag van de ramadan verzameld rond de Al-Aqsamoskee. De Israëlische politie en militairen waren massaal aanwezig op straat. Agenten schoten met rubberen kogels en gebruikten flitsgranaten tegen stenengooiende Palestijnen.

De onrust leek minder groot dan vrijdagavond. Het is vandaag Lailat al Qadr, een belangrijke dag voor moslims. Ze herdenken in de "nacht van de goddelijke beschikking" dat Mohammed zijn eerste openbaring kreeg.

Huisuitzettingen

Het is al wekenlang onrustig in Jeruzalem en op de bezette Westelijke Jordaanoever. Tijdens de ramadan komen veel Palestijnen na zonsondergang naar de Oude Stad, waar ze slaags raken met de politie. Gisteravond en afgelopen nacht vielen daarbij meer dan 200 gewonden.

De directe aanleiding voor de recente onrust is de mogelijke huisuitzetting van vier Palestijnse families in Oost-Jeruzalem. De gezinnen moeten van de Israëlische rechter plaatsmaken voor Joodse kolonisten.

Deze dagen zijn zowel de heiligste avond van de ramadan als de Israëlische feestdag Jeruzalemdag. Daarop wordt gevierd dat Israël tijdens de zesdaagse oorlog in 1967 Oost-Jeruzalem innam.

Maandag buigt het Israëlische hooggerechtshof zich over de vraag of de Palestijnse families nog hoger beroep mogen aantekenen in hun uitzettingszaak.

Resten van negen neanderthalers ontdekt in Italiaanse grot

za, 08/05/2021 - 21:33

Italiaanse archeologen hebben in een grot de overblijfselen gevonden van negen neanderthalers. De resten werden gevonden in de grot van Guattari in San Felice Circeo, een plaats langs de kust tussen Rome en Napels.

De onderzoekers vonden onder meer twee tanden, schedels en andere botresten van de uitgestorven mensensoort. Vermoedelijk gaat het om volwassen mannen, maar het wordt niet uitgesloten dat er ook een jonge man bij zit.

De overblijfselen komen niet allemaal uit dezelfde periode. Acht van de negen neanderthalers zijn volgens het ministerie van Cultuur tussen de 50.000 tot 68.000 jaar oud. De negende neanderthaler leefde vermoedelijk ergens tussen de 90.000 en 100.000 jaar geleden.

"Deze opgravingen kunnen licht werpen op de geschiedenis van de Italiaanse bevolking", zegt antropoloog Mario Rubini. "De neanderthaler is een fundamentele stap in de menselijke evolutie." De Italiaanse minister van Cultuur spreekt van een "buitengewone ontdekking waar in de hele wereld over zal worden gepraat".

De ontdekking werd gedaan in een deel van de grot dat tot nu toe niet was verkend. De grot werd in 1939 bij toeval gevonden door een groep arbeiders. In dat jaar werd al een schedel van een neanderthaler aangetroffen.

Hyena's

Volgens archeologen zijn de omstandigheden van 50.000 jaar geleden goed bewaard gebleven in de grot. Zo zijn duizenden overblijfselen van dieren aangetroffen, waaronder veel van hyena's.

Verder zijn botten gevonden van oerossen, neushoorns, olifanten, reuzenherten en wilde paarden. Bij veel overblijfselen zijn bijtsporen gevonden, wat erop kan duiden dat het ging om prooien die door de hyena's naar binnen werden gesleept.

Punkmuziek als ‘wapen’ tegen de militaire staatsgreep in Myanmar

za, 08/05/2021 - 21:07

"Vecht voor je rechten! Vecht voor je leven! Het is tijd voor een revolutie!" Met die woorden roept de 33-jarige punker Kyaw Kyaw in zijn nummer One Day de bevolking op om in opstand te komen tegen het leger in Myanmar. Met hun muziek verzet de punkband Rebel Riot zich tegen de militaire staatsgreep van begin februari.

Bekijk hier de videoclip van het nummer One Day:

De harde toon die hij aanslaat in zijn muziek staat in sterk contrast met wie Kyaw Kyaw is. Goedlachs en kalm vertelt hij via Skype dat hij hoopt dat zijn muziek de Myanmarezen samenbrengt. "We hebben geen wapens, maar met muziek kunnen we terugvechten." Ook wil hij aan de wereld laten zien wat er in zijn land gebeurt. "Mensen worden doodgeschoten op straat."

Sinds de machtsovername van het leger worden de protesten met harde hand neergeslagen. In drie maanden tijd zijn volgens de lokale mensenrechtenorganisatie Assistance Association for Political Prisoners ruim 700 demonstranten gedood door veiligheidstroepen. Het aantal politiek gemotiveerde arrestaties staat op meer dan 3500.

Flashmobs

In de eerste weken van de staatsgreep waren de punkers op veel demonstraties aanwezig. Schreeuwend liepen ze door de straten van de belangrijkste stad Yangon. Vaak met de anarchistische vlag in hun hand en drie vingers in de lucht, het verzetssymbool dat is overgenomen uit de filmreeks The Hunger Games.

Maar massaal demonsteren is door het harde optreden van het leger te gevaarlijk geworden. Daarom bedachten de Myanmarezen een nieuwe strategie. Ze organiseren nu flashmobs waarbij de demonstranten korte tijd samenkomen en veel aandacht trekken. Voordat de politie de kans krijgt ze te arresteren, splitsen de betogers op.

Ook hier speelt de punkgemeenschap een belangrijke rol in, vertelt Kyaw Kyaw. Zijn vrienden en hij staan op de uitkijk voor de politie en het leger. Zodra ze die signaleren, bellen ze meteen de leider van de flashmob om de demonstranten te waarschuwen. "Als de politie komt, gebruiken we codetaal, zoals 'uw bestelling is klaar'", legt Kyaw Kyaw uit.

Het liefst zou de 33-jarige punker meedoen aan de flashmobs, maar vanwege zijn opvallende uiterlijk is hij een te makkelijk doelwit. "Ze kunnen mij zo opsporen. Bovendien spioneren veel mensen in mijn buurt voor het leger."

Food Not Bombs

Toen Kyaw Kyaw Rebel Riot oprichtte in 2007, was het leger ook aan de macht. Al snel beseften de punkers dat muziek alleen niet voldoende was om het systeem te bestrijden. Daarom begon de band met allerlei hulpacties voor de arme bevolking in het land. "Het is te makkelijk om te klagen over een systeem waar je tegen bent. Het is daarom belangrijk dat je een volgende stap zet en er iets aan doet."

Met hun project Food Not Bombs delen ze gratis voedselpakketten uit aan daklozen. Met datzelfde project zorgen ze er nu voor dat de demonstranten en hun families voldoende te eten hebben. "Veel Myanmarezen die de straat op gaan, zijn hun baan verloren en hebben dus geen inkomen. Daarom zorgen wij voor bijvoorbeeld rijst, aardappelen, olie en een klein beetje geld."

Ook zorgt de punkgemeenschap ervoor dat de betogers beslagen ten ijs komen bij de demonstraties. Ze delen gratis helmen, gasmaskers en kogelwerende vesten uit. De kosten van al deze activiteiten betaalt de band uit de opbrengst van hun muziek en donaties die ze ontvangen van punkers over de hele wereld.

'Geen slaaf van het regime'

Zelfs nu Kyaw Kyaw naar de achtergrond is verdwenen en de protestbeweging vooral achter de schermen steunt, loopt hij gevaar. Alle activiteiten die bijdragen aan de demonstraties zijn verboden.

"Natuurlijk ben ik bang", zegt hij. "Ik ben bang om gearresteerd te worden of zelfs om gedood te worden. Maar ik ben nog banger om als slaaf te leven onder een militaire dictatuur. Daarom blijf ik vechten tegen de machthebbers."

Het liefst ziet Kyaw Kyaw een Myanmar waarin iedereen gelijk is en waarin de jonge generatie het voor het zeggen heeft.

Net geen absolute meerderheid, wel verkiezingswinst voor Schotse nationalisten

za, 08/05/2021 - 19:26

De Schotse nationalisten (SNP) van premier Sturgeon hebben bij regionale verkiezingen flink gewonnen, maar de partij krijgt geen absolute meerderheid in het Schotse parlement. Dat meldt de BBC op basis van een prognose. Er tekent zich in het parlement wel een meerderheid af voor een nieuw onafhankelijkheidsreferendum, met steun van de Green Party.

De Schotten gingen donderdag naar de stembus om een nieuw parlement (129 zetels) te kiezen. De SNP komt waarschijnlijk uit op 63 zetels en dat zijn er twee te weinig voor een meerderheid.

De partij ging de verkiezingen in met de belofte om zo snel mogelijk opnieuw een referendum over Schotse afsplitsing van het Verenigd Koninkrijk te houden. Bij het vorige referendum, in 2014, stemde 55 procent voor een langer verblijf in het Verenigd Koninkrijk.

Dat was twee jaar voor het brexit-referendum dat leidde tot uittreding van het VK uit de Europese Unie. Sturgeon wil dat een onafhankelijk Schotland terugkeert in de Europese Unie.

Kiezersbelofte blokkeren

De Britse premier Johnson heeft al gezegd zo'n nieuwe raadpleging niet toe te staan. SNP-leider Sturgeon noemt het absurd "dat anderen de beloftes aan de kiezer van de winnende partij proberen te blokkeren".

Ze herhaalde dat ze voor een nieuw onafhankelijkheidsreferendum wil gaan. Hoe ze dat wil aanpakken, is nog niet duidelijk. Maar samen met de Green Party, die ook voorstander is van een nieuw referendum, heeft de SNP een duidelijke meerderheid in het nieuwe parlement. De Groenen staan in de prognose van de BBC op negen zetels.

Geliefde leider

De SNP regeert sinds 2007 onafgebroken in Schotland. Leider Nicola Sturgeon is geliefd bij de bevolking. Ze geldt als een van de populairste politici in het Verenigd Koninkrijk, schreef correspondent Arjen van der Horst eerder.

De Schotse nationalisten van de SNP, een centrumlinkse partij, vergelijken Schotland graag met kleine, progressieve naties als Denemarken of Zweden. Ze willen een land met een breed sociaal vangnet, sterkere werknemersrechten, de afschaffing van collegegeld en gratis seniorenopvang. De Schotten zijn in hun ogen radicaal anders dan de vrije marktdenkers in het conservatieve Engeland.

De tegenstanders van onafhankelijkheid wijzen op het vele belastinggeld dat al decennia vanuit de Britse schatkist richting Schotland vloeit. De Schotten ontvangen per hoofd van de bevolking meer financiële steun uit Londen dan de rest van het land. Volgens de unionisten is Schotland te klein om financieel op eigen benen te staan.

Onrust in Jeruzalem: Wat is er aan de hand?

za, 08/05/2021 - 18:30

Het is al een paar dagen onrustig in Jeruzalem. Gisteravond liep een demonstratie uit de hand. Zo'n 200 demonstranten en 17 agenten raakten gewond en moesten naar het ziekenhuis.

Ook nu is er onenigheid. Een Israëlische rechter heeft besloten dat een aantal Palestijnse families hun huizen uit moeten. Ze zouden wonen op gebied dat niet van hun is. Volgens de rechter moeten ze plaats maken voor Israëliërs.

De demonstranten zijn daar boos over. Zij zeggen dat de Palestijnen al heel lang in die huizen wonen en recht hebben om daar te blijven.

Rustig blijven

De Verenigde Staten en ook Europese landen hebben de Israëliërs en Palestijnen opgeroepen om rustig te blijven en geen geweld te gebruiken. Of dat gaat lukken, is onduidelijk. Het lijkt erop dat er nog meer protesten komen.

Ergste droogte in jaren in Taiwan

za, 08/05/2021 - 18:22

Het is in Taiwan extreem droog. Normaal gesproken zijn er deze tijd van het jaar heftige cyclonen. Maar dit jaar is dat niet gebeurd en daardoor is de grond erg droog. De droogte zorgt voor veel problemen.

Problemen

Zo is een beroemd meer een stuk kleiner geworden. In andere jaren gaan toeristen gaan graag het meer op om de natuur te bewonderen. Maar nu liggen de bootjes op een uitgedroogde vlakte.

Boeren hebben het ook lastig. Gewassen kunnen minder goed groeien.

Chips

In Taiwan worden veel computerchips gemaakt. Die zijn belangrijk voor bijvoorbeeld auto's, telefoons en spelcomputers. Om die te maken is veel water nodig. Maar door de droogte kunnen ook minder chips gemaakt worden.

Zeker 25 doden na explosie bij school Kabul

za, 08/05/2021 - 17:08

Bij een explosie in de buurt van een school in de Afghaanse hoofdstad Kabul zijn zeker 25 mensen om het leven gekomen. Persbureau Reuters spreekt op basis van een anonieme functionaris van 40 doden.

Nog eens tientallen mensen raakten gewond. De slachtoffers zijn vooral studenten, meldt een regeringswoordvoerder. Volgens het ministerie van Onderwijs was de ontploffing bij een middelbare school waar zowel jongens als meisjes les krijgen.

De autoriteiten hebben nog geen uitsluitsel gegeven over de oorzaak van de explosie. Ooggetuigen zeggen dat het ging om een autobom, maar ook raketten worden genoemd.

Na de ontploffing werden hulpverleners geslagen en ambulances aangevallen. Een woordvoerder van het ministerie van Volksgezondheid riep inwoners op om ambulances vrije toegang te verlenen tot het gebied.

Buitenlandse militairen trekken zich terug

De explosie was in het westen van de stad, in een overwegend sjiitische wijk waar terreurgroep Islamitische Staat afgelopen jaren regelmatig aanslagen pleegde. De verantwoordelijkheid voor het nieuwste geweld is nog niet opgeëist.

Het geweld in Afghanistan is toegenomen sinds de aankondiging van de VS en de NAVO dat al hun troepen voor 11 september het land zullen verlaten. Met die terugtrekking werd vorige week zaterdag een begin gemaakt. De kans bestaat dat de veiligheid in het land verder verslechtert nu de buitenlandse troepen worden teruggehaald.

Lawine in Franse Alpen, vier wandelaars om het leven gekomen

za, 08/05/2021 - 16:19

In de Franse Alpen zijn vier wandelaars om het leven gekomen. Ze werden overrompeld door een lawine op de bergpas Col du Galibier, bij het stadje Valloire.

De slachtoffers zijn volgens lokale media tussen de 42 en 76 jaar oud en komen uit de omgeving van Grenoble.

De Franse reddingsdiensten hebben na de melding twee helikopters en twee lawinehonden ingezet om de wandelaars te vinden.

De autoriteiten waarschuwden gisteren voor lawines die zouden kunnen ontstaan vanwege de hogere temperaturen en eerdere heftige sneeuwval in de regio Savoie.

Marokko versoepelt regels voor Marokkaanse reizigers, maar vakantie zit er nog niet in

za, 08/05/2021 - 15:01

Marokkanen die in het buitenland gestrand zijn, kunnen onder voorwaarden weer Marokko in. Voor Marokkaanse Nederlanders is het nog altijd niet toegestaan om het land te bezoeken voor vakantie of familiebezoek.

De vier voorwaarden zijn: een negatieve PCR-test die minder dan 48 uur oud is, een toestemmingsverklaring van het ministerie van Binnenlandse Zaken om het Marokkaanse grondgebied te verlaten, een verklaring op erewoord dat in overeenstemming met de regels is gehandeld, en een betalingsbewijs van een door de regering aangewezen hotel. Met die vier documenten kunnen Marokkanen hun eigen land weer in.

Deze aanpassing is bedoeld voor Marokkanen die in Marokko wonen, er werken of ernaartoe moeten voor een begrafenis. "Vakantie vieren voor Marokkaanse Nederlanders zit er nog steeds niet in", zegt Marokko-correspondent Samira Jadir. "De regering wil het reisverbod vanuit Nederland nog niet opheffen."

Niet veel besmettingen

Sommige mensen proberen het land binnen te komen via een ander land, zoals Tunesië of Dubai. "Maar dat mag eigenlijk ook niet, dus je neemt een groot risico als je het op die manier probeert", zegt Jadir. Op de site van de Rijksoverheid in het reisadvies voor Marokko wordt hier ook voor gewaarschuwd.

In Marokko geldt sinds 19 maart vorig jaar een 'noodtoestand'. Liefst 14 keer is die noodtoestand verlengd, waarmee de regering een wettelijk kader heeft om uitzonderlijke maatregelen te nemen in de strijd tegen covid-19, zoals het het afsluiten van wijken of steden, het invoeren van reisverboden of de inzet van het leger.

Volgens Jadir zijn de besmettingscijfers niet eens zo heel alarmerend. "Er komen volgens het ministerie van Volksgezondheid ongeveer 300 besmettingen per dag bij. Dat is weinig voor een land van 36 miljoen inwoners, al zou het ermee te maken kunnen hebben dat er niet veel getest wordt."

Kleine versoepelingen

De noodtoestand, die op maandag 10 mei zou aflopen, is onlangs verlengd tot 10 juni. Ook de avondklok blijft voorlopig van kracht, al is de verwachting dat die na afloop van de ramadan (12 mei) later ingaat: niet om 20.00 uur maar om 23.00 uur.

Voorlopig is Marokko nog voor veel reizigers afgesloten en is het zoeken naar kleine versoepelingen. Het vliegverbod is teruggebracht naar 41 landen, waar dat er tot voor kort 54 waren.

Vanaf 21 mei gaan er onder voorwaarden weer rechtstreekse vluchten van Nederland naar Marokko. "Voor die reizigers geldt nog steeds dat ze in Marokko moeten wonen, werken of er voor een uitvaart moeten zijn", benadrukt Jadir.

Onrust in Jeruzalem: een opeenstapeling van incidenten

za, 08/05/2021 - 14:51

Gisteravond kwam het tot hevige confrontaties tussen Palestijnen en de Israëlische politie in de oude stad van Jeruzalem, waarbij meer dan 200 gewonden vielen, voornamelijk aan Palestijnse kant. Het is bepaald niet het eerste incident in Jeruzalem de afgelopen weken. Wat is er aan de hand en waarom lopen de spanningen zo hoog op?

De directe aanleiding voor de recente onrust is de mogelijke huisuitzetting van vier Palestijnse families in Oost-Jeruzalem. De gezinnen moeten van de Israëlische rechter plaatsmaken voor Joodse kolonisten. Avond aan avond zijn er demonstraties bij de huizen waar het om gaat, die meermaals uitliepen op botsingen met de Israëlische politie. Ook op sociale media is er veel aandacht voor.

De Palestijnen vinden het onrechtvaardig dat zij moeten vertrekken. De Palestijnse president Mahmoud Abbas spreekt van oorlogsmisdaden en de militante beweging Hamas dreigt Israël met vergelding. Ook onder meer de Verenigde Staten, de Europese Unie en de Verenigde Naties roepen Israël op de huisuitzettingen te verhinderen. Maar volgens de Israëlische autoriteiten is slechts sprake van een juridische kwestie tussen particulieren.

Gewelddadig

De zaak is extra beladen omdat Jeruzalem geldt als het middelpunt van het Israëlisch-Palestijnse conflict. Zowel Israëliërs als Palestijnen zien Jeruzalem als hun hoofdstad, al heeft Israël het bestuur van de stad sinds 1967 feitelijk in handen. Maar Oost-Jeruzalem, waar voornamelijk Palestijnen wonen, wordt door de internationale gemeenschap nog altijd gezien als bezet Palestijns gebied.

De kwestie van de huisuitzettingen is echter niet het enige dat speelt. Sinds het begin van de islamitische vastenmaand ramadan, vaak een periode van oplopende spanningen, is er het ene na het andere incident.

Zo liep een conflict rond de Damascuspoort hoog op, een plek in Jeruzalem waar moslims tijdens de ramadan vaak samenkomen. De afsluiting van het gebied door Israël leidde tot rellen, waar behalve Palestijnen en de politie ook extreemrechtse Joden bij betrokken waren. Het ging er avond aan avond zeer gewelddadig aan toe.

Dodelijke incidenten

Ook Hamas deed een duit in het zakje door vanuit de Gazastrook raketten en mortiergranaten af te schieten op Israël, die beantwoord werden met Israëlische luchtaanvallen. Na gisteravond zweert Hamas opnieuw wraak op Israël, net als de rivaliserende beweging Islamitische Jihad. Beide groepen worden door het Westen gezien als terroristische organisaties.

Wat op de achtergrond nog meespeelt, is dat president Abbas de Palestijnse parlementsverkiezingen die deze maand zouden worden gehouden voor onbepaalde tijd uitstelde. Hij gaf daar Israël de schuld van, omdat dat land zou willen voorkomen dat er in Oost-Jeruzalem gestemd kon worden.

Dat leidde bij zijn tegenstanders, onder wie aanhangers van Hamas, tot felle kritiek. De frustratie over de uitgestelde verkiezingen uit zich zowel richting Abbas als richting Israël, waarmee Abbas volgens zijn tegenstanders veel te nauw samenwerkt.

Deze optelsom van zaken viel samen met diverse dodelijke incidenten, waaronder een aanslag afgelopen zondag waarbij een 19-jarige Israëliër omkwam en ook twee gewonden vielen. Ook werd deze week een 16-jarige Palestijn doodgeschoten door het Israëlische leger. En gisteren nog meldde de Israëlische politie twee Palestijnse schutters te hebben gedood, een derde raakte ernstig gewond.

Marsen door de oude stad

Veel inwoners van Jeruzalem zetten zich schrap voor de komende dagen, want het ziet ernaar uit dat het nog wel even onrustig blijft. Grote groepen Palestijnen en Israëliërs zullen naar verwachting samenkomen in en rond de oude stad, waardoor escalatie op de loer ligt.

Zondagavond worden tienduizenden moslims verwacht bij de Al-Aqsa moskee, voor gebeden op de heiligste avond van de ramadan. Ook vieren rechtse Israëliërs vanaf zondagavond Jeruzalemdag, die in het teken staat van de Israëlische verovering van de stad in 1967. Die feestdag gaat gepaard met marsen door de oude stad, waar voornamelijk Palestijnen wonen.

Ten slotte is maandag is een hoorzitting gepland van het Israëlische hooggerechtshof over de vraag of de Palestijnse families nog in hoger beroep mogen tegen hun huisuitzetting. Het zijn allemaal elementen die er waarschijnlijk toe leiden dat de rust in en rond Jeruzalem voorlopig nog niet zal terugkeren.

Contract rond: Brussel bestelt 1,8 miljard Pfizer-vaccins

za, 08/05/2021 - 12:47

De Europese Commissie heeft met vaccinfabrikant Pfizer/BioNTech een contract gesloten voor nog eens 1,8 miljard coronavaccins. Die komen de komende twee jaar beschikbaar, heeft voorzitter Von der Leyen van de Europese Commissie bekendgemaakt.

In principe had Brussel al genoeg coronavaccins besteld om de hele volwassen EU-bevolking in te enten, maar uit voorzorg worden meer vaccins geregeld. Dat is voor het geval dat het bijvoorbeeld nodig blijkt om de prik te herhalen of om kinderen te vaccineren.

Twee weken geleden werd de bestelling van de 1,8 miljard Pfizer-vaccins al aangekondigd, sindsdien is onderhandeld over de details. De helft wordt zeker afgenomen, op de andere helft heeft de Europese Commissie een optie genomen. Over de prijs is niets bekendgemaakt.

Eerder maakte Von der Leyen al bekend dat ze bij nieuwe bestellingen van coronavaccins de voorkeur zou geven aan mRNA-vaccins zoals dat van Pfizer/BioNTech. Bij andere vaccins, zoals die van AstraZeneca en Janssen, blijken landen voorlopig huiverig te zijn om ze bevolkingsbreed in te zetten vanwege mogelijke bijwerkingen.

Vans-oprichter Van Doren overleden, man achter de ultieme skateschoen

za, 08/05/2021 - 12:15

Zoals Australian-trainingspakken onlosmakelijk zijn verbonden aan gabbers en Harley-Davidson aan motorrijders, zo is Vans bij uitstek het schoenenmerk voor skaters. Het was aan het zakeninzicht van oprichter Paul Van Doren te danken dat zijn bedrijf een dominant merk werd binnen deze subcultuur, en meeprofiteerde toen de mainstream interesse kreeg. Van Doren is op 90-jarige leeftijd overleden.

Van Doren, afstammeling van Nederlanders die in de 17e eeuw naar Amerika emigreerden, had al enige jaren in Boston in de schoenenindustrie gewerkt toen hij met zijn broer James en twee vrienden besloot in Californië een eigen schoenmakerij op te zetten. Van Doren Rubber Co. begon in 1966 in Orange County, een voorstad van Los Angeles vol jeugdculturen als hippies en surfers.

De eerste dag verkocht zijn winkel zestien paar schoenen: exemplaren die 's ochtends werden besteld maakte Van Doren ter plekke klaar om 's middags te worden afgehaald. "De eerste klant gaf me 5 dollar voor een paar schoenen van 2,49 dollar. Maar ik had nog niks in de kassa, dus vroeg ik de klanten later terug te komen om te betalen. Iedereen kwam terug om te betalen."

Schoenen per stuk

De opening van de winkel viel gunstig samen met de opkomst van skateboarden in Californië. Pioniers als Stacy Peralta en Tony Alva hadden een uitgesproken voorkeur voor 'Vans'. "De extra dikke zool met meer grip was populair", herinnerde Van Doren in zijn autobiografie over het kenmerkende diamantpatroon. "Skaters waren ervan overtuigd dat ze het board beter konden voelen onder hun voeten, en dat ze beter konden sturen doordat de zolen beter hechtten."

Op een moment dat anderen de hangjongeren het liefst wegstuurden uit de parkjes en leeggelopen zwembaden waar ze hun trucjes oefenden, verwelkomde Van Doren hen. Hij kwam met speciale aanpassingen, zoals een hogere instap voor meer steun. Bovendien konden klanten schoenen personaliseren door canvas met eigen kleuren of ontwerpen in te brengen.

Ook verkocht Van Doren schoenen per stuk, omdat het schoeisel van het dominante been van een skateboarder eerder aan vervanging toe was. "Aan elke voet een andere kleur schoen was een ereteken." Als slogan voor zijn bedrijf koos hij 'Off the wall', de benaming van een manoeuvre waarbij een skater volledig uit de baan schiet.

Sneakerrevolutie

Vans groeide mee in de sneakerrevolutie van de jaren 70 en 80, die werd gevoed door de populariteit van Michael Jordans Nike-schoenen of de Adidas van Run-DMC. Een prominent shot van opvallende Vans-gympen met een dambordpatroon in de film Fast Times at Ridgemont High werkte bovendien als uitstekende reclame.

In de jaren 80, toen Van Doren al enige tijd afscheid had genomen van het bedrijf, kwam Vans in financiële problemen door tegenslagen bij een poging de stap te maken naar schoenen voor football, basketbal en breakdance. Van Doren keerde terug en leidde het bedrijf naar nieuw succes: hij verkocht het in 1988 voor 75 miljoen dollar.

Van Dorens bedrijf maakte via sociale media bekend dat hun oprichter was overleden. Details werden niet gegeven, wel een citaat van Van Doren. "Doe het juiste. Sta elke minuut van de dag achter wat je doet. Zorg voor mensen."

Ex-president Malediven op intensive care na bomaanslag

za, 08/05/2021 - 11:29

Oud-president van de Malediven Mohamed Nasheed ligt op de intensive care nadat hij zwaargewond was geraakt bij een bomaanslag. Een levensreddende operatie was succesvol en hij maakt het inmiddels goed, laat zijn familie weten. Nasheed is bij bewustzijn en ligt niet meer aan de beademing.

Donderdagavond ging een bom af toen Nasheed zijn huis in de hoofdstad Malé verliet. De politie behandelt de aanslag als terrorisme en heeft twee verdachten opgepakt, maar geeft verder geen details.

Nasheed werd in 2008 de eerste democratisch verkozen president van het eilandenrijk in de Indische Oceaan, dat de dertig jaar ervoor autoritair werd bestuurd. In 2012 werd hij gedwongen op om te stappen na langdurige protesten tegen zijn bewind. Hijzelf noemde het een coup.

De 53-jarige Nasheed is leider van de regerende MDP en voorzitter van het parlement. Hij is een uitgesproken criticus van moslimextremisme in het islamitische land. Ook is hij een klimaatactivist, die in 2011 wereldwijd bekend werd door de documentaire The Island President, waarin hij aandacht vroeg voor de zeespiegelstijging die zijn land bedreigt.

Besmettingen India gaan hard door virusmutaties en niet naleven maatregelen

za, 08/05/2021 - 11:06

Het lijkt erop dat de Indiase variant van het coronavirus iets besmettelijker is dan de Britse variant. Dat zegt viroloog Marion Koopmans op basis van gegevens die de afgelopen dagen bekend zijn geworden. Eerder waren er al vermoedens bij andere virologen dat de Indiase variant besmettelijker zou zijn.

India is op dit moment koploper als het gaat om het aantal coronabesmettingen. Het land is zwaar getroffen, inmiddels komen er volgens officiële cijfers ruim 400.000 besmettingen per dag bij. Deskundigen zeggen dat het werkelijke aantal veel hoger ligt, omdat niet iedereen zich laat testen of omdat mensen geen test kunnen krijgen.

De afgelopen 24 uur werden in het land 4000 coronadoden gemeld. Dat is het hoogste tot nu toe. Het totale aantal doden is opgelopen naar 238.730. Die cijfers worden door experts in twijfel getrokken; vermoedelijk is het werkelijke aantal hoger.

Gisteren waarschuwden Britse wetenschappers voor een "zorgwekkende" Indiase coronavariant; die zou zich sneller verspreiden dan het originele coronavirus. "We kennen inmiddels de India-variant B.1.617 en B.1.618", zegt Koopmans. "Bij het begin van de snelle toename van het aantal besmettingen in India zagen we die beide toenemen, waarbij de 1.617-virussen specifiek in de gaten worden gehouden vanwege een aantal mutaties." Daaruit zijn inmiddels subvarianten voortgekomen: B.1.617.1, B.1.617.2 en B.1.617.3.

Ze vindt het nog lastig om te zeggen hoe gevaarlijk deze varianten zijn, omdat de cijfers uit India beperkt zijn. Maar op basis van de tot nu toe bekende data lijkt het er dus op dat er sprake is van toegenomen besmettelijkheid.

"In de Engelse en de Indiase gegevens van de afgelopen dagen lijkt het beeld dat met name die B.1.617.2 toeneemt, ook in verhouding tot de verspreiding van de Britse variant. Dat suggereert dus dat die nog iets meer besmettelijk is", zegt Koopmans.

Coronaregels niet nageleefd

In India is het momenteel moeilijk om de zorg te krijgen die je nodig hebt als je ziek wordt. Er is een gebrek aan medicijnen, apparatuur, bedden en zuurstof. De ziekenhuizen liggen al weken vol.

"Inmiddels zitten we in Delhi in een situatie dat iedereen ziet hoe ernstig het is, mensen houden zich aan de maatregelen en blijven thuis", zegt correspondent Aletta André. Dat was eerder niet het geval. Volgens deskundigen in India gaat het aantal besmettingen onder meer zo hard omhoog doordat de coronaregels wekenlang niet zijn nageleefd.

Dat in India nu meerdere virusvarianten tegelijkertijd circuleren kan een gevolg zijn van de grote mate van verspreiding, en niet zozeer de oorzaak, zegt Koopmans. "Meest aannemelijk is dat het een beetje van beiden is."

In februari ging het nog redelijk goed in het Aziatische land. Mensen voelden zich veilig. Toch had de overheid meer moeten doen om de bevolking te waarschuwen, zeggen critici.

Aletta André: "De pandemie is nog niet voorbij, maar de basismaatregelen werden toen al niet meer nageleefd. Er golden geen maatregelen, behalve dat de scholen dicht waren. De mondkapjesplicht werd ook niet nageleefd, bijvoorbeeld. Het leven was vrij zorgeloos."

Ook de informatievoorziening vanuit de overheid schoot tekort. "Veel mensen hebben vertrouwen in premier Modi. Toen hij in de campagne voor regionale verkiezingen zonder mondkapje duizenden mensen toesprak dachten velen dat corona voorbij was, terwijl het aantal besmettingen aan het stijgen was. Het had minder heftig kunnen zijn als er eerder maatregelen waren genomen."

Ernstige ziekte

Twee weken geleden werd bekend dat twintig Indiase studenten in België besmet waren geraakt met de Indiase coronavariant. Opvallend was dat een deel van hen al gevaccineerd was. Sindsdien zijn er zorgen of de nu gebruikte vaccins wel helpen.

Koopmans denkt op basis van de eerste experimenten die in Cambridge zijn gedaan dat vaccins ook hier effectief zijn, maar de resultaten zijn nog niet gepubliceerd. "Meest waarschijnlijk is dat de vaccins ook bescherming bieden tegen de Indiase varianten, in ieder geval bescherming tegen ernstige ziekte", zegt ze.

Als na onderzoek blijkt dat de Indiase variant besmettelijker is dan de Britse, dan moeten we er rekening mee houden het aantal besmettingen in Nederland langzamer zal afnemen. "Het is een scenario waar we rekening mee moeten houden. Het zou kunnen betekenen: een langere uitloop en een minder vrije zomer", denkt Koopmans.

Gebrek aan transparantie

Sinds deze week komt de internationale noodhulp aan India langzaam op gang. Er ontstond vertraging omdat er discussie was over hoe alle goederen landelijk verdeeld moesten worden. Inmiddels zijn bij meerdere ziekenhuizen in Delhi hulpmiddelen en apparatuur aangekomen, maar er zijn in het immense land nog steeds deelstaten die nog op hulp wachten.

Aletta André: "Er zou redelijk wat van de ontvangen hulp op het vliegveld in Delhi liggen. We horen nog steeds van ziekenhuizen dat ze geen zuurstof hebben. Ook wordt er geklaagd over gebrek aan transparantie vanuit de overheid waar de hulp naartoe gaat/"

Oliepijpleidingen VS stilgelegd vanwege cyberaanval

za, 08/05/2021 - 09:57

Het grootste oliepijpleidingbedrijf van de Verenigde Staten heeft alle leidingen afgesloten vanwege een cyberaanval. Gebleken is dat de aanval een aantal ict-systemen heeft getroffen, zegt Colonial Pipeline in een verklaring.

Het bedrijf geeft geen details over de aanval, die gisteren aan het licht kwam. Uit voorzorg zijn bepaalde ict-systemen afgesloten, wat ertoe heeft geleid dat alle pijpleidingen nu dicht zijn. Onduidelijk is nog hoelang dat gaat duren. Colonial heeft een cybersecuritybedrijf in de arm genomen om de zaak te onderzoeken.

Elke dag gaan 100 miljoen vaten olie, diesel en andere geraffineerde producten door de pijplijnen van Colonial. Het gaat om bijna 9000 kilometer pijplijnen, die vooral van de Golf van Mexico naar het zuiden en oosten van de VS lopen.

Het bedrijf transporteert naar eigen zeggen 45 procent van de brandstoffen in het oosten van het land.

Navalny toch weer gewetensgevangene voor Amnesty

za, 08/05/2021 - 08:16

Amnesty International beschouwt de Russische oppositieleider Aleksej Navalny toch weer als een gewetensgevangene. Een besluit van enkele maanden geleden om die status in te trekken wordt teruggedraaid en de mensenrechtenorganisatie biedt excuses aan.

"Aleksej Navalny zit niet vast voor enig erkend misdrijf, maar voor het eisen van het recht op gelijke deelname aan het openbare leven voor hemzelf en zijn aanhangers, en voor de eis dat de regering vrij is van corruptie. Dit zijn gewetenszaken en moeten als zodanig worden erkend."

Amnesty wekte internationaal verbazing toen de erkenning van Navalny in februari werd geschrapt. Hij was een maand eerder bij terugkeer in Rusland weer door de autoriteiten opgepakt, na in het buitenland te zijn behandeld na vergiftiging. Enkele dagen voor het bericht van Amnesty bekendgemaakt werd, veroordeelde de rechter hem tot 3,5 jaar cel voor fraude.

Reden voor de aanpassing waren uitspraken uit Navalny's verleden, toen hij nog een meer nationalistische politiek voorstond. Zo deed hij 15 jaar geleden discriminerende uitspraken over mensen uit Centraal-Azië en liep hij mee in een nationalistische mars. Amnesty's besluit werd breed uitgemeten in de Russische staatmedia.

Na een evaluatie spreekt Amnesty nu van een verkeerde beslissing, "waardoor bedoelingen en motieven op een kritiek moment in twijfel werden getrokken". De organisatie zegt dat het ging om een intern besluit, "waarvan we niet van plan waren het openbaar te maken".

Amnesty zal voortaan gedrag uit het verleden niet meer meewegen in het gebruik van de term. "We erkennen dat de meningen en het gedrag van iemand in de loop van de tijd kunnen veranderen."

Bovendien onderstreept Amnesty dat een omschrijving als gewetensgevangene niet betekent dat de opvattingen van die persoon worden gesteund. In het geval van Navalny legt de organisatie uit dat niet zijn politieke programma is gewogen, maar "de dringende noodzaak dat zijn rechten, inclusief toegang tot onafhankelijke medische zorg, worden erkend".

De nadruk die het Kremlin in februari legde op het besluit is volgens Amnesty het toppunt van hypocrisie voor een staat die jarenlang betrokken was bij marteling, verdwijningen, onderdrukking van politieke vrijheid en oorlogsmisdaden in Syrië. Er zal daarom voor de oppositieleider blijven worden gevochten. "De Russische staat veroordeelt Aleksej Navalny tot een langzame dood. Dat moet onmiddellijk worden gestopt."

Wekdienst 8/5: Protest tegen windmolens • 5000 mensen bij Mud Masters testevent

za, 08/05/2021 - 08:06

Goedemorgen! Vandaag rennen in de Haarlemmermeer 5000 deelnemers over een modderig parkoers vol hindernissen tijdens een Mud Masters-evenement, een onderdeel van de Fieldlab-testevenementen. En er is een landelijk protest tegen windmolens op land.

Vanuit het zuidwesten toenemende bewolking, in de middag gevolgd door regen. Bij een matige tot vrij krachtige zuidenwind wordt het 12 tot 14 graden.

Ga je de weg op? Hier vind je het overzicht van de werkzaamheden. Check hier de dienstregeling voor het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

In Amsterdam is een vuurwerkbom ontploft bij café Vak West. Daarbij werd een raam vernield. Het café staat erom bekend dat er veel Ajax-fans komen.

Morgen speelt Feyenoord tegen Ajax in Rotterdam. Mogelijk houdt de ontploffing daar verband mee. Gisteren ontploften er ook in Rotterdam al drie vuurwerkbommen op verschillende locaties. Ook daar wordt onderzocht of er een verband bestaat met onlusten tussen fans van Ajax en Feyenoord.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Waar o waar komen ze dit weekend neer, de delen van een stuk ruimtepuin van 21 ton? Het gaat om overblijfselen van een Chinese raket die vorige maand werd gelanceerd.

Normaal mogen stukken ruimtepuin boven de 10 ton niet ongecontroleerd op aarde neerkomen en worden bijvoorbeeld draagraketten uitgerust met 'deorbit'-technologie om stukken puin sneller in de dampkring te laten verbranden of gericht op een plek op aarde te laten neerkomen, maar voor de Chinese raket geldt dat niet.

Het stuk puin cirkelt in een baan tussen 41,5 graden noord- en zuiderbreedte om de aarde en komt dus ergens in die zone neer. Experts maken zich zorgen, maar China zegt dat de paniek om niks is.

Fijne zaterdag!

Deel Chinese raket stort dit weekeinde op aarde (maar niemand weet waar)

za, 08/05/2021 - 06:41

Het is een soort Ezeltje-prik, maar dan met een stuk ruimtepuin van zo'n 21 ton en de aarde als speelbord. Niemand weet namelijk precies wanneer of waar een deel van de 30 meter hoge Chinese raket die eind vorige maand werd gelanceerd, zal neerkomen. Terwijl China vindt dat er veel paniek om niks is, maken ruimte-experts zich zorgen om de ogenschijnlijke nonchalance van het land met grootse ruimtevaartambities.

Volgens astronomen is het deel van de zogeheten Lange Mars 5B-raket dat hoogstwaarschijnlijk dit weekeinde crasht, een van de grootste stukken ruimtepuin die ongecontroleerd terugkeert op aarde in zo'n drie decennia.

Tegenover ruimtenieuwstijdschrift SpaceNews laat Holger Krag, hoofd van het veiligheidsprogramma van het Europese ruimteagentschap ESA, weten dat het lastig is te voorspellen hoeveel van de huidige draagraket onderweg naar de aarde verbrandt in de atmosfeer. "Maar normaliter blijft zo'n 20 tot 40 procent over", zegt hij.

Vooral de hittebestendige materialen, zoals brandstoftanks, hebben kans de tocht naar het aardoppervlak te overleven. Mogelijke crashplek? Zo noordelijk als New York, zo zuidelijk als Sydney en alles daartussen.

Het gebied waar de raketdelen terecht kunnen komen:

Normaalgesproken worden dergelijke draagraketten uitgerust met 'deorbit'-snufjes, om zo het puin sneller uit een baan rond de aarde te krijgen of gericht in bijvoorbeeld de oceaan te laten storten.

Het is niet duidelijk of de Chinezen de Lange Mars 5B uitgerust hadden met die technologie of dat het onverhoopt niet werkte. Vanuit China klinkt sinds de lancering van de raket voornamelijk radiostilte. Staatstabloid Global Times schreef er afgelopen week wel een artikel over, waarin de zaak werd afgedaan als een "westerse hype". Volgens ingewijden bij de Chinese ruimtevaartorganisatie is er niets om je druk over te maken, ook omdat het raketdeel hoogstwaarschijnlijk neerkomt op een plek ver weg van mensen.

'Totaal gebrek aan erkenning'

Astronomen en ruimte-experts kijken daar anders naar. Een jaar geleden viel mogelijk een soortgelijk raketonderdeel van een Lange Mars 5B-raket nog op een kaasmakerij in Ivoorkust. Onder andere NASA-baas Jim Bridenstine uitte toen flinke kritiek op de "zeer gevaarlijke" actie van China.

Harvard-astronoom Jonathan McDowell vindt het handelen van China vooral onverantwoord. Hij noemt het "totale gebrek aan erkenning" dat het onwenselijk is om raketdelen ongecontroleerd terug te laten keren naar de aarde "teleurstellend", schrijft hij op Twitter.

De Britse ruimtevaartjournalist Andrew Jones, China-expert voor Space.com en SpaceNews, had als een van de eersten in de gaten dat de Chinese draagraket ongecontroleerd rondvloog in een baan om de aarde. Hij schreef er direct een artikel over, maar laat over de telefoon weten dat de zaak inmiddels af en toe behoorlijk wordt overdreven.

"Het is niet iets waar iemand zich echt zorgen om hoeft te maken", nuanceert hij. "Het komt hoogstwaarschijnlijk neer in de oceaan of op een onbewoond stuk land."

Jones legt uit dat China de raket gebruikte om de 22 ton zware kernmodule van het eigen, Chinese ruimtestation in een baan om de aarde te krijgen. In de ambitieuze ruimteplannen van het land is dat eigen station een peperduur en prestigieus onderdeel. Jones: "Dus het kan zijn dat ze zich voornamelijk hebben gefocust op het succesvol in de lucht krijgen van de module en minder met de terugkeer. Dat kan met name vanuit het Westen als onverantwoord worden gezien", zegt Jones.

Pas volgend jaar staan er weer lanceringen met Lange Mars 5B-raketten gepland. Volgens Jones is het interessant om te zien of China dan maatregelen heeft genomen voor een meer gecontroleerde terugkeer. "Want het lijkt me sterk dat ze dit vooraf niet zagen aankomen", zegt hij. Tot dan verwacht hij weinig te horen vanuit het land.

Boven alles hoopt hij dat de mondiale ophef over de Chinese raket leidt tot een bredere dialoog tussen landen over ruimteschroot. Dat is volgens hem de echte discussie. "Want gelukkig is deze raket niet lang in een baan om de aarde. Daar raakt het namelijk steeds voller met in potentie gevaarlijk puin" legt hij uit.

"Niet alleen vanuit China, maar ook vanuit Europa en de VS wordt er steeds meer gelanceerd, met nog meer puin tot gevolg. Dat is een probleem dat alleen gezamenlijk kan worden aangepakt. Een beetje als klimaatverandering."

Pagina's